Jane Street, Terraform Labs’ın iflas masası tarafından Mayıs 2022’de yaşanan TerraUSD (UST) ve LUNA çöküşünde insider trading yaptığı iddiasıyla yeniden gündemde.
Dava dosyasına göre Jane Street, Terraform’un likidite çekimlerine dair halka açık olmayan bilgileri kullanarak pozisyonunu erkenden kapattı ve stablecoin dolar sabitini kaybetmeden önce kâr elde etti.
Terraform davası Jane Street’i tekrar mercek altına aldı
Şikayet dilekçesine göre, Terraform UST’yi destekleyen Curve havuzlarından sessizce yaklaşık 150 milyon dolar çekti. Hemen ardından, Jane Street ile ilişkili cüzdanların on milyonlarca dolar değerinde UST çektiği veya sattığı iddia ediliyor.
Terraform, bu işlemlerin piyasa güvenini hızla eriterek genel çöküşü tetiklediğini ve yaklaşık 40 milyar dolar değerin silinmesine yol açtığını savunuyor.
Ancak bunlar yalnızca iddiadan ibaret. Jane Street suçlamaları reddediyor ve mahkemede kendisini savunacağını belirtiyor. Şu ana kadar hiçbir mahkemede bu iddialarla ilgili karar çıkmış değil.
Büyük Kripto Para Çöküşlerine Dolaylı Bağlantıların Deseni
Jane Street’in adı, diğer büyük kripto çöküşlerinde, özellikle FTX olayında da tekrar tekrar gündeme geldi. Ancak FTX dosyasında şirkete ilişkin herhangi bir suçlama bulunmuyor.
Buradaki bağlantı ise kişiler üzerinden kuruluyor. Sam Bankman-Fried, yani FTX ve Alameda Research’ün kurucusu, geçmişte Jane Street’te trader olarak çalışmıştı. Alameda CEO’su Caroline Ellison da kariyerine burada başladı.
Bu bağlantılar, Jane Street’in quant trader’lar için önemli bir okul olduğunu gözler önüne seriyor. Fakat şu ana kadar Jane Street’in bir kurum olarak FTX dolandırıcılığında veya çöküşünde rol aldığına dair doğrulanmış herhangi bir kanıt yok.
Yapılan soruşturmalar, FTX ve Alameda yöneticilerinin müşteri fonlarını kötüye kullanmasına işaret ediyor.
Jane Street’in Kripto Para Piyasasında Market Maker Rolü
Jane Street global ölçekte çalışan bir niceliksel trading firması ve likidite sağlayıcısı olarak faaliyet gösteriyor. Şirket, algoritmalar ve istatistiksel modeller sayesinde hisse senedi, tahvil, borsa yatırım fonu (ETF) ve giderek artan şekilde kripto paralarda işlem yapıyor.
Şirketin kendisi kripto para borsası işletmiyor veya token çıkarmıyor. Bunun yerine piyasa yapıcı olarak rol alıyor.
Piyasa yapıcılar sürekli olarak alım-satım yaparak likidite sağlıyor ve piyasaların sorunsuz çalışmasını destekliyor.
Bu rol nedeniyle Jane Street, birçok kripto şirketiyle trading karşı tarafı olarak etkileşim kuruyor. Bu etkileşimler, onu zaman zaman büyük piyasa olaylarının, hatta çöküşlerin tam ortasında bırakabiliyor.
Jane Street, 2020 ile 2022 arasındaki hızlı sektör büyümesinde kripto piyasasının en büyük piyasa yapıcılarından biri haline geldi. Büyük borsalarda işlem yaptı ve birçok kripto varlıkta likidite sağladı.
Bu büyüklük, trading faaliyetlerinin sıkça blockchain kayıtları ve likidite havuzlarında görülmesine yol açıyor. Ancak burada görünür olmak doğrudan sebep yaratmak anlamına gelmiyor.
Regülatörler ve mahkemeler, Jane Street’in herhangi bir büyük kripto çöküşünün faili olduğuna hükmetmiş değil. Terraform davası, şirkete karşı doğrudan kripto çöküşüyle ilgili açılan ilk büyük hukuk davası olarak öne çıkıyor.
Hukuki Sonuç Gelecekteki İncelemeleri Belirleyebilir
Terraform dosyası, Jane Street’in trading faaliyetlerinin yasal sınırları aşıp aşmadığını veya olağan piyasa yapıcı davranışlarını mı yansıttığını netleştirebilir.
Davadan çıkacak karar, mahkemelerin merkeziyetsiz piyasalardaki insider bilgiye nasıl yaklaşacağını da belirleyebilir.
Şimdilik Jane Street, kripto piyasasında perde arkasında güçlü bir oyuncu olmaya devam ediyor. Etkisi hem büyüklüğünden hem teknik uzmanlığından hem de sağladığı likiditeden kaynaklanıyor: Fakat hakkındaki tartışmalar ve sorular güncelliğini koruyor.
