Başkan Donald Trump 26 Mart’ta yaptığı açıklamada İran’ın enerji altyapısına yönelik saldırılara 10 gün ara vereceğini duyurdu ve görüşmeler sürerken yeni tarih olarak 6 Nisan’ı işaret etti. İlk bakışta bu haber rahatlatıcı gibi dursa da piyasalar aynı şekilde düşünmedi.
Bunun yerine tahvil piyasası sert tepki verdi. ABD 10 yıllık Hazine tahvilinin getirisi yaklaşık %4,42 seviyesine tırmandı, bu da yatırımcıların artık daha yüksek enflasyon ve daha sıkı finansal koşullara hazırlandığını gösteriyor.
Bu değişim, manşetteki ara verilmesinden çok daha önemli. Artık ekonominin her alanında borçlanmak daha pahalı hale geliyor.
Sıradan Amerikalılar için asıl etki burada başlıyor.
Hazine tahvili getirilerindeki artış, konut kredisi oranlarından taşıt finansmanına, kredi kartı borcuna kadar tüm faizleri hızlıca yükseltiyor. Konut kredi faizleri şimdiden son zamanların zirvesine yaklaştı. Bu, ailelerin ev sahibi olmasını ya da mevcut kredilerini yeniden yapılandırmasını epey zorlaştırıyor.
Bir yandan da İran savaşı petrol fiyatlarını yüksek seyretmeye zorluyor. Böylece akaryakıt, taşımacılık ve temel tüketim ürünlerinin maliyeti artıyor.
Kısacası, hanehalkı iki taraftan sıkışıyor. Hem yaşama maliyeti yükseliyor hem de borçlanma gitgide pahalılaşıyor.
ABD Merkez Bankası (Fed) ise şimdi çok zorlu bir ikilemle karşı karşıya. Enerji kaynaklı enflasyon riski faiz indirimlerini daha az olası kılıyor, büyüme yavaşlasa bile adım atmak zorlaşıyor.
Piyasalar artık faiz indirimi beklentilerini geri çekerken finansal koşullar da giderek sıkılaşıyor.
Bu baskı, hisselerde de kendini açıkça gösteriyor.
S&P 500 tek bir günde yüz milyarlarca dolar piyasa değeri kaybetti. Teknoloji ağırlıklı endekslerde ise düşüş daha hızlı oldu. Artan faizler şirket değerlemelerini aşağı çekip firmaların yatırım ve büyümesini zorlaştırıyor.
Kripto para piyasası da bu gelişmelerden muaf değil. Bitcoin ve ana token’lar, genel riskli varlık hareketiyle paralel hareket ediyor. Tahvil getirileri arttıkça ve likidite azaldıkça yatırımcılar genellikle önce volatil varlıklardan çekiliyor.
Trump’ın verdiği ara gerilimin tırmanmasını ötelesede güveni tamamen geri getirmiş değil.
Şu an için piyasaların mesajı çok net: Savaş riski artık cepheden ekonomiye kaydı, sıradan Amerikalılar bu etkinin sonuçlarını yakında daha net hissedecek gibi.
