Reuters’ın haberine göre, en az 676 milyon dolar tutarında kripto para, mayıs 2024’ten bu yana lisanssız bir Dubai kripto para borsası olan Shelbit’ten Binance’a aktarıldı. Soruşturmacılar, Shelbit’in İran’a yönelik yaptırımları delmek için kurulan bir ağın kilit noktası olduğunu belirtiyor.
Bunun yaklaşık 540 milyon dolarlık kısmı, Dubai regülatörlerinin ocak 2025’te Shelbit’e karşı önlem almasının ardından taşındı. Binance ise bu miktarın doğru olmadığını söylüyor.
Uyarı Yapıldı Ama Sonuç Değişmedi
İran ile ilgili araştırmalar yapan bağımsız blockchain analisti Rich Sanders, ekim 2025’te Shelbit hakkında Binance’ı uyardığını söyledi.
Ancak para akışı kesilmedi. Reuters’ın incelediği verilere göre, bu uyarıdan sonra da Shelbit’ten Binance’a fon transferleri devam etti.
Binance ise bu uyarı üzerine ne yaptığına dair bir açıklama paylaşmadı. Ayrıca Shelbit’in platformlarında hiçbir zaman hesabı olmadığını ve bugüne kadar hiçbir yaptırım listesinde yer almadığını belirtti.
Binance kaynak gösterilerek Reuters’ta şu sözlere yer verildi: ‘Shelbit ile bağlantılı kullanıcılar platformumuzda işlem yaptığında, uyum programımız olması gerektiği gibi çalıştı: durumu araştırdı, ilgili hesapları dondurdu ve yetkililere bildirdi’ dedi.
Borsa ayrıca bağımsız bir analiz firmasının bu fon akışlarını riskli olarak işaretlemediğini aktardı. Ancak firmanın adı paylaşılmadı.
Bu savunma, Binance’ın geçmişteki siciliyle çelişiyor. Kasım 2023’te Binance, ABD’nin kara para aklama ve yaptırım yasalarını ihlal ettiğini kabul ederek suçunu kabul etti. Şirket, ABD tarihinin en büyük kurumsal ceza ödemelerinden biriyle 4,3 milyar dolar para cezası ödedi.
Savcıların özellikle dikkat çektiği bir ayrıntı ise Binance’ın ocak 2018 ile mayıs 2022 arasında ABD’li ve İranlı kullanıcılar arasında 898 milyon dolardan fazla işlem akışına izin vermiş olmasıydı.
Yapılan anlaşmayla Binance, üç yıl boyunca bağımsız bir uyum denetçisi tutmak zorunda kaldı.
Shelbit ise bu dönemin başlamasından yaklaşık altı ay sonra faaliyete geçti. ABD’li yetkililerle iş birliği konusu da tartışma konusu haline geldi.
Saatler, Boş Ofis ve 4 Milyar Dolar!
Shelbit’in herhangi bir internet sitesi yok. Kamunun burada işlem yapabileceğine dair hiçbir iz bulunmuyor.
Dubai’de kayıtlı ofis adresi kapalı bir kapının arkasında yer alıyor. Kapıda “Velorix Watches Trading LLC” tabelası var. Bu firma da Shelbit’in kurucusu Siavash Kayvanpour’a ait.
Reuters muhabiri temmuz ayı başında üç odalı bu ofisi ziyaret etti. İçeride 13 eski saat, bir para sayma makinesi ve üç çalışan vardı. Çalışanlar Kayvanpour’un adını hiç duymamıştı. Saatler ise satışta değildi.
Buna rağmen soruşturmacılar, mayıs 2024’ten bu yana Shelbit üzerinden en az 4 milyar dolarlık transfer izini sürdü. Yaklaşık 125 milyon dolarlık kısmı doğrudan İran Merkez Bankası’ndan geldi.
Shelbit’in, İsrail’in İran’ın İslami Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) ile bağlantılı gösterdiği cüzdanlarla da işlem yaptığı belirtiliyor. Bir diğer önemli muhatabı ise İran’ın en büyük kripto para borsası Nobitex’ti.
Washington, haziran ayında Nobitex’e terör finansörleri için kullanılan yaptırımı uyguladı ve yaptırım listesine aldı. ABD Hazine Bakanlığı’na göre Nobitex, 2025 yılında İran’a giren kripto paraların yarısından fazlasını işledi ve rejim içindeki bağlantılı isimlerin küresel borsalara kripto ile ulaşmasına olanak sağladı.
Shelbit’e de, İran dışından aynı görevi üstlendiği suçlaması yöneltiliyor.
Paranın Başladığı Yer: Bahis Siteleri
Fon akışı aslında yasadışı bahisle başlıyor. Shelbit’in en büyük müşterileri, Farsça yayın yapan 2.000’den fazla bahis sitesi.
Reuters, siber güvenlik firması Infoblox ile birlikte bu ağı haritaladı. İran’da bahis yasak ve hem hapis hem de kırbaç cezası var. 2023’te yasa, online bahisleri de kapsayacak şekilde güncellendi.
Tüm yasağa rağmen bahis siteleri hâlâ İran’ın yerel ödeme sistemine bağlanıyor. Bu sistemi ise İran Merkez Bankası kontrol ediyor.
ABD Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi (OFAC) eski yöneticisi Miad Maleki’nin sözleriyle hazırlanan raporda şu ifadeler yer aldı: ‘İş bahis oyunlarına gelince, IRGC İslam Cumhuriyeti’nin en karlı dersini erkenden öğrendi: bir şeyi yasa dışı ilan et, sonra hem yasağı hem de karaborsayı kontrol et’ dedi.
Dubai ise sonunda harekete geçti. Sanal Varlıklar Düzenleme Kurumu’nun (VARA) 24 temmuz tarihli bildirisinde Birleşik Arap Emirlikleri’nin kara para aklama ve terör finansmanı yasasına atıfta bulunuldu. Shelbit’in ülkenin finansal sisteminin bütünlüğünü tehdit ettiği belirtildi.
Regülatör daha önce de benzer adım attı. Mart ayında KuCoin’in faaliyetlerinin durdurulmasını emretmişti.
Kimsenin Kanıtlayamadığı Soru: Kontrol Kimde?
Büyük bir soru ise hâlâ yanıt bulmadı: Reuters, Shelbit’i İran içerisinde kimin yönettiğini tespit edemedi.
Ayrıca kripto fonlarının çoğunun en son nerede saklandığı da belirsiz. Blockchain üzerinden yol haritası izlenebiliyor, ancak direksiyonun başında kim olduğu bilinmiyor.
Buna rağmen baskı artıyor. Washington, mayıs ayında Binance’a İran bağlantısı nedeniyle baskı yaptı. OFAC’ın son listelemeleriyle birlikte yıl içinde stablecoin’ler birkaç saat içinde donduruldu. Hazine Bakanlığı, Shelbit ile ilgili iddiaları ciddiyetle araştırdıklarını duyurdu.
Binance, BeInCrypto’nun yorum talebine henüz yanıt vermedi.
