Artificial Superintelligence Alliance (ASI) CEO’su Dr. Ben Goertzel, BeInCrypto’ya ekibiyle birlikte Google Quantum AI’nin geliştirdiği ancak kamuoyuna açıklamadığı kuantum saldırı devrelerini yeniden oluşturabileceklerini söyledi. Goertzel’a göre, kendileri bunu yapabiliyorsa zaten devletler de çoktan bu kapasiteye ulaşmış durumda.
Google’ın 30 Mart tarihli teknik raporunda, 256 bitlik eliptik eğri kriptografisini kırmaya odaklanan Shor algoritmasını çalıştıran iki devrenin, 500.000’den daha az fiziksel qubit ile inşa edilebileceği gösteriliyor. Ancak Google ekibi kodu yayımlamak yerine yalnızca sıfır bilgi kanıtı paylaştı. Goertzel, BeInCrypto’ya yaptığı açıklamada bu yaklaşımın pratikte hiçbir şeyi değiştirmeyeceğini belirtti.
Yetenekleri Gizli Tutmak Sadece Kısa Bir Süre Kazandırır
Google bu devreleri paylaşmama kararını “sorumlu açıklama” olarak tanımladı. Resmi blog yazısında bu kararın tam şeffaflık geleneğinden bilinçli bir sapma olduğu, temel gerekçenin ise olası kötüye kullanım riskleri olduğu vurgulandı.
Kripto para topluluğunda ise bu kararın, “güvenme, doğrula” ilkesine ne kadar uyduğu tartışma konusu oldu.
Goertzel ise bu konuda herhangi bir endişe taşımadığını söyledi. BeInCrypto’ya verdiği demeçte, serbest bırakılmayan bilgilerin pratikte hiçbir anlamı olmadığını savundu.
Kendi uzmanlığımız ve makul bir hesaplama gücüyle, Google’ın bulduğu ‘gizli devreyi’ yeniden oluşturabileceğimizden eminiz. Biz bunu yapabiliyorsak Çin hükümeti ve kaynakları bol başka aktörler de yapabilir. Yeteneği gizli tutmak size en fazla çok kısa bir avantaj sağlar.
Goertzel ek olarak, ASI Alliance tarafından güvenlik gerekçesiyle bugüne dek hiçbir kodun saklanmadığını, bu konunun ancak ekip içinde tartışıldığını belirtti. Goertzel için temel yaklaşım şeffaflık.
Goertzel, merkeziyetsiz denetimin sağlayacağı güvenliğin, gizliliğin yaratacağı sınırlı risk azaltımından daha üstün olduğunu savunuyor. Hele ki benzer keşiflerin paralel biçimde yapılabildiği bir ortamda bu daha da geçerli.
Elbette kimi istisnai durumlar olabileceğini de vurguladı. Çok somut ve kısa vadeli bir tehdit ortaya çıkarsa, ekibin böylesi bir bilgiyi saklamayı tercih edeceğini söyledi.
Ancak Goertzel’a göre söz konusu Google devresi, halihazırda ihtiyaç duyulan bilgiye yetkin kişiler tarafından ulaşılabildiği için böyle bir istisna oluşturmuyor.
%41 Sorunu
Google’ın teknik raporunda, “on-spend attack” olarak tanımlanan model ele alınıyor. Buna göre bir kuantum bilgisayar, işlemin bir kısmını önceden hazırlayarak, bir Bitcoin (BTC) transferi sırasında kamu anahtarı açığa çıktığında işlemi dokuz dakikada kırabiliyor.
Bitcoin’in bir bloğunun ortalama on dakikada onaylandığı düşünülürse saldırganın işlemi önce tamamlama olasılığı yaklaşık %41 olarak hesaplanıyor.
Teknik rapora göre, kamu anahtarları bir şekilde ifşa olmuş yaklaşık 6.900.000 BTC şu anda riskli cüzdanlarda tutuluyor.
Bu rakama, ağın ilk yıllarından kalma yaklaşık 1.700.000 coin ile adres tekrar kullanımı ve Bitcoin’in Taproot yükseltmesi sayesinde varsayılan olarak kamuya açılmış diğer fonlar da dahil.
Goertzel BeInCrypto’ya yaptığı açıklamada %41’lik saldırı ihtimalinin “sınırda” olmadığını, bunun doğrudan yapısal bir kırılma anlamına geldiğini dile getirdi.
Tek haneli yüzdelerin üzerindeki her saldırı başarısı bir değer saklama zinciri için çok ciddi bir tehlike işaretidir. Makul aktörler, bir işlemin teyit penceresi içinde geri çevrilebilme veya bir adresin boşaltılabilme olasılığı olduğuna inanmaya başladığı anda Bitcoin’in güvenlik modelinin dayandığı oyun teorik garantiler çöker. %41 çoktan kritik eşiğin aşıldığı seviyedir.
Goertzel ayrıca, böyle bir saldırıyı mevcut donanımla gerçekleştirmenin henüz teknik olarak mümkün olmadığını hatırlatıyor. Ancak matematiksel olarak bunun kanıtlandığını ve Google’ın endüstrinin post-kuantum kriptografiye (PQC) geçişi için 2029 yılına kadar süre verdiğini belirtti.
Şu anda Bitcoin’in, bu kritik süre dolmadan bir yükseltme yol haritası bulunmuyor.
ASI Alliance: Tam Bu Zamanlar İçin Kurulduk Diyor
Piyasanın büyük kısmı bu gelişmenin etkilerini tartışırken Goertzel, BeInCrypto’ya ekip olarak böyle bir dönemeçle yıllar önce yüzleşeceklerini düşündüklerini söyledi.
Daha önce de insanlar seviyesinde genel yapay zekanın (AGI) 2027 ya da 2028 yılında ortaya çıkma ihtimalini dile getirmişti.
Google’ın kuantum yol haritası, iki devrimi neredeyse çakıştırıyor. Goertzel, ASI Alliance ekibinin altyapısını tam olarak böyle bir birleşmeye göre kurguladığını söyledi.
Yapay genel zeka (AGI) ile kuantum hesaplamanın kesişimi gerçek bir olgu. Ancak bunu ‘tehdit’ olarak görmek fotoğrafın yarısını kaçırmak olur. ASI Alliance’ta altyapımızı baştan aşağı kuantuma uyumlu olacak şekilde tasarlıyoruz: Sadece kuantuma dayanıklı değil, kuantumdan yararlanabilen bir sistem kuruyoruz… Bizim için kuantum teknolojisi ile AGI’nin aynı döneme denk gelmesi bir sorun değil, bir avantaj.
ASI:Chain adlı Katman 1 blockchain projesinde ise Solidity yerine MeTTa akıllı kontrat dili tercih ediliyor.
Goertzel’e göre MeTTa, kuantum türünde sistemleri de kapsıyor ve ekip, dikkat paylaşımı, olasılıksal mantık ve evrimsel öğrenme gibi çekirdek Hyperon AGI algoritmalarının da kuantum sürümlerini geliştirmiş durumda.
Şifreleme katmanında ise modüler bir yapı bulunuyor. Izgara (lattice) ve hash tabanlı kuantuma dayanıklı kriptografi yöntemleri, zinciri ya da ana yapıyı yeniden kurmaya gerek kalmadan kolayca entegre edilebiliyor.
Bu yaklaşımda ekstra hesaplama yükü önemli bir mühendislik problemi oluşturuyor. Ancak Goertzel’a göre bu, mimari bir sorun değil. Zor ama imkânsız değil!
Artificial Superintelligence Alliance (FET), SingularityNET, Fetch.ai, Ocean Protocol ve CUDOS token’larının birleşmesiyle kuruldu.
Ocean Protocol bir süre önce birleşmeden çekildi. Ardından bu karar, hukuki bir süreci tetikledi ve token hırsızlığı iddiaları gündeme geldi.
FET token’ı şu anda yaklaşık 0,241 dolar seviyesinden işlem görüyor ve son 24 saatte %5’in üzerinde yükseliş kaydetti.
Dijital Mülkiyet Hakları İçin Felaket Niteliğinde Bir Emsal
Google’ın whitepaper’ı, yaklaşık 1,7 milyon BTC’nin Satoshi dönemine ait Pay-to-Public-Key (P2PK) cüzdanlarda tutulduğuna ve bu cüzdanların halka açık anahtarlarının kalıcı şekilde ifşa olduğuna dikkat çekti.
Bu coin’ler transfer edilemiyor. Sahipleri ya hayatını kaybetti ya da ulaşılamıyor. Raporda “dijital kurtarma” framework’ü önerildi: Bu framework, hükümetlerin hareketsiz coin’leri kuantum teknolojisiyle yasal olarak çözmesini mümkün kılabilir.
Goertzel bu varsayımı reddetti.
Temelde hayır—devletlere özel cüzdanları kırmak için yasal bir yol açmak dijital mülkiyet hakları açısından son derece tehlikeli bir emsal oluşturur. Kripto paranın tüm değer önerisi, anahtarlarınızın sizin coin’leriniz olduğu düşüncesine dayanıyor. Bir kere, yeterince güçlü bir kişi veya kurumun, sahibi ortada olmayan coin’lere yasal yoldan el koyabileceğini kabul ederseniz, tüm temeli sarsmış olursunuz.
Goertzel bu coin’lerin bir gün birileri tarafından kırılacağını da kabul ediyor. Asıl soru: Bu süreci yasal bir framework yönetir mi yoksa herkesin saldırabileceği bir ortam mı oluşur? Onun yaklaşımı prensip olarak hareketsiz coin’lere dokunulmaması gerektiği yönünde. Ekosistem ise bu coin’lerin bir gün kırılma riskini fiyatına zaten yansıtıyor.
Binance kurucu ortağı Changpeng Zhao (CZ) ise farklı bir görüş paylaştı: Satoshi’nin coin’leri belli bir süre boyunca hareket etmezse, topluluk o adresleri hacker’lardan önce kilitleyebilir ya da token yakma işlemi uygulayabilir dedi.
Ayrıca Satoshi’nin tüm adreslerini diğer erken dönem sahiplerle karıştırmadan tespit etmenin de başlı başına bir zorluk olduğunu vurguladı.
Yarış Şimdiden Başladı
Girişim sermayedarı Chamath Palihapitiya ise Google’ın raporunu “oldukça makul” buldu ve kripto para topluluğunu önümüzdeki birkaç yıl içinde kuantum dirençli bir yol haritası hazırlamaya davet etti.
CZ, kripto paranın kuantum çağında da ayakta kalacağını ancak merkeziyetsiz blockchain’ler arası yükseltmeleri eş zamanlı yürütmenin yeni tartışmalar, olası çatallanma (fork) ve güvenlik açıkları doğurabileceğini belirtti.
Goertzel’in yaklaşımı ise çok daha net. BeInCrypto’ya verdiği demeçte, bugünden yıllar önce kuantuma hazırlık yapan projeler ayakta kalır dedi. İlk coin’leri kırıldıktan sonra acil önlem alma yoluna gidenler ise bu yarışta tutunamayacak ifadesini kullandı.
Bu tabloda, bireysel yatırımcılar için tavsiyesi son derece pratik: Varlıklarınızı en güncel anahtar formatını kullanan adreslere taşıyın.
Bitcoin için bu, halka açık anahtarın yalnızca harcama anında ortaya çıktığı native SegWit (bech32) adresleri anlamına geliyor. Aynı adresi tekrar tekrar kullanmaktan kaçının. Ethereum (ETH) tarafında ise sorun yapısal olarak daha derin ve bireysel çözüm seçenekleri şimdilik sınırlı kalıyor.
Kuantum tehdidinin merkeziyetsizlik anlatısını tamamen yok edip etmeyeceği sorulduğunda, Goertzel BeInCrypto’ya bunun böyle olmadığını söyledi.
Ancak risklerin büyük ölçüde arttığına dikkat çekti. Eğer merkezi bir aktör hareketsiz Bitcoin’leri çözer ve yüz milyarlarca dolarlık varlığı ele geçirirse bu, piyasaya büyük bir merkeziyet yükler. Yine de bu anlatı, klasik kriptografinin sonsuza dek dayanacağı varsayımıyla oluşturulmamıştı.
Merkeziyetsizlik anlatısı, kuantum geçişinde merkezi yapılardan daha iyi mühendislik yapan projeler sayesinde ayakta kalır. Bizim amacımız da tam olarak bu dedi.
Google’ın raporu, ayrı bir Caltech ve Oratomic çalışmasında Shor algoritmasının 10.000 kübit ile kriptografik ölçekte çalıştırılabileceğinin ispatlanmasıyla birleşince, hazırlık için öngörülen sürenin çoğu kişinin sandığından çok daha kısa olduğuna işaret ediyor.
Goertzel, ekibiyle birlikte çoktan o süreyi aştıklarını savunuyor. Sektörün geri kalanı ise şimdi o açığı kapatmak için adeta yarışıyor.
