Geri dön

Ethereum’ın Buterin’den Şirketlere Karşı Bağımsız Web Araçları Çağrısı

author avatar

Tarafından yazıldı
Oluwapelumi Adejumo

editor avatar

Tarafından güncellendi
Mohammad Shahid

10 Ocak 2026 22:24 TRT
  • Vitalik Buterin günümüz internetinin veri toplama, etkileşim manipülasyonu ve kapalı platformlar yoluyla şirket kârı için optimize edildiğini savunuyor.
  • Bunun yerine mahremiyeti koruyan, yerel öncelikli araçlarla oluşturulan “egemen web”e geçiş çağrısı yapıyor. Bu araçlar algoritma etkisinden psikolojik bağımsızlığı koruyor.
  • Buterin geliştiricilere spekülatif finansal tasarımlar ve pasif yapay zeka sistemlerini reddetmelerini tavsiye ediyor. Açık teknolojileri tercih etmeleri gerektiğini vurguluyor.
Promo

Ethereum’un kurucu ortağı Vitalik Buterin, kullanıcı bağımsızlığını ve gizliliğini ön planda tutan dijital araçların geliştirilmesi çağrısı yapıyor.

Buterin, 10 Ocak’ta sosyal medya platformu X’te yaptığı açıklamada, geliştiricilerin kullanıcıları kurumsal psikolojik baskı ve veri sömürüsünden koruyacak bir “egemen web” inşa etmeye odaklanması gerektiğini savundu.

Sponsored
Sponsored

Vitalik Buterin’den Büyük Teknoloji Şirketlerinden Bağımsız ‘Egemen Web’ Planı

Buterin en sert eleştirisini mevcut internet ekosistemine yöneltti ve bu yapıyı “corposlop” olarak nitelendirdi.

Buterin, bu dinamiği kullanıcı inisiyatifini hiçe sayan; şık, prestijli bir marka imajıyla birlikte, şirketlerin kârı maksimize etmek uğruna uyguladığı yırtıcı optimizasyonun birleşimi olarak tanımladı.

Buterin’e göre bu ortam, “ruhsuz” bir tekdüzelikle karakterize ediliyor. Büyük teknoloji şirketleri burada uzun vadeli gerçek değerden ziyade, dopamin odaklı algoritmalar ve yapay öfke gibi kısa vadeli etkileşim verilerini önceliklendiriyor.

Buterin özellikle gereksiz yığınsal veri toplamanın ve “duvarlarla çevrili bahçeler”in yaygınlığını vurguladı. Bu yapılar tekel ücretleri dayatırken, birlikte çalışabilirliği de bilerek engelliyor.

Bu mekanizmalar Buterin’e göre, hizmet sunduğu izlenimi yaratıyor fakat kullanıcıları sistematik olarak güçsüz bırakıyor.

Buterin, bu ticari modele karşı olarak yeniden tanımlanmış bir dijital egemenlik kavramı önerdi.

“Egemenlik” kavramı 2000’lerin başında devlet sansüründen kaçış anlamı taşıyordu. Ancak Buterin’e göre günümüzde bu tanımda psikolojik özerkliğin de korunması şart.

Buterin şu ifadeleri kullandı: ‘[Egemenlik], bir şeyleri gerçekten inandığınız için yapmak ve “meta” olarak adlandırılan tekdüze, ruhu emen kavramdan bağımsızlığını ilan etmektir.’ dedi.

Sponsored
Sponsored

Gerçek egemenlik Buterin’e göre, bireyleri şirketlerin ilgilerini ve sermayelerini sömürmekten koruyacak kriptografik araçlar gerektiriyor.

Buterin şöyle yazdı: ‘Bitcoin maksimalistlerinin bu konuda çok daha ilerde olduğunu kabul etmeliyim. ICO’lara, bitcoin dışındaki token’lara, keyfi finansal uygulamalara karşı direnişlerinin büyük bölümü, Bitcoin’in “egemen” kalmasını ve “corposlop”a dönüşmemesini sağlamaktı’ dedi.

Buterin, bu egemen web’i gerçekleştirmek için geliştiricilere net bir yol haritası da sundu. Gizliliği koruyan, yerel öncelikli ve üçüncü taraf aracılarına olan bağımlılığı en aza indiren uygulamaların geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Ayrıca Buterin, sürdürülebilir servet birikimini destekleyen finansal araçlara ihtiyaç olduğunu, fakat yüksek kaldıraçlı spekülasyon ya da “spor bahisçiliği” tarzı platformların ise reddedilmesi gerektiğini net biçimde ifade etti.

Açıklama, insan ile makine üretkenliğini birleştiren açık yapay zeka sistemleri çağrısıyla son buldu. Amaç, kullanıcıyı edilgenleştiren yazılımlar değil, aktif katılım sağlayan araçlar oluşturmak.

Sponsored
Sponsored

Feragatname

Sorumluluk Reddi: Trust Project yönergelerine uygun olarak BeInCrypto, haberlerde tarafsız ve şeffaf raporları garanti eder. Bu haber makalesi doğru ve güncel bilgi vermeyi amaçlamaktadır. Ancak okuyucuların bu içeriğe dayalı herhangi bir karar vermeden önce tüm bilgileri bağımsız olarak doğrulamaları ve bir profesyonele danışmaları tavsiye edilir.

Sponsorlu
Sponsorlu