Altın fiyatları, ocak ayındaki sert çöküş sonrası tekrar ons başına 5.161 dolar seviyesine yükseliyor — ve bu toparlanmanın merkez üssü doğrudan Çin’i işaret ediyor.
Ancak bu kez hikaye sadece spekülasyondan ibaret değil. Pekin, küresel altın piyasasını temelden yeniden şekillendirmek için organize bir hamleye imza atıyor.
Hainan Arbitrage Fırsatı
Hainan’da başlatılan yeni sıfır gümrük vergisi uygulaması, Çin’in yabancı ithalata ne kadar açık olduğunu göstermek için tasarlandı. İlk veriler, en azından yüzeyde, bu stratejinin işe yaradığını gösteriyor.
Hainan, adanın tamamında gümrüksüz alışverişi 18 aralık itibarıyla başlattı. İlk büyük sınav ise dokuz günlük Bahar Bayramı tatili oldu. Haikou Gümrük verilerine göre, Moodie Davitt Report’ta 24 şubat’ta aktarılan bilgilere göre, denizaşırı gümrüksüz satışlarda yıllık bazda %30,8’lik artışla 2,72 milyar yuan (390,8 milyon dolar) ciro elde edildi ve toplamda 325.000 müşteri alışveriş yaptı. Aralık ayından bu yana ivme hızla artıyordu. Ocak ayı satışları da Xinhua’ya göre yıllık bazda %46,8 artışla 4,86 milyar yuan (693,5 milyon dolar) seviyesine ulaştı.
Bahar tatili süresince altın takılar yine en çok ilgi gören ürünler oldu. China Daily, 23 şubat’ta burç temalı takıların ve yatırım sınıfı külçelerin, gram başına fiyat yeniden 1.500 yuan’ın üstüne çıkmasına rağmen reyonlarda hızla tükendiğini bildirdi. Moodie Davitt Report, adanın amiral gemisi CDF Sanya gümrüksüz alışveriş merkezinde takı ve saatlerin en çok satan kategoriler arasında yer aldığını doğruladı.
Global Times 25 şubat’ta önde gelen markalar Laopu Gold ve Chow Tai Fook’un tatil boyunca gram bazında indirimler ve işçilik ücreti muafiyetleriyle agresif kampanyalar yürüttüğünü aktardı. Pekin’de bir Chow Tai Fook satış danışmanı da artan müşteri trafiği ve alışverişlerdeki yükselişi teyit etti.
Hainan’daki fiyat avantajı hâlâ dikkat çekici. Yicai Global, ocak ayında bildirdiği üzere, Chow Tai Fook altınının Hainan’da gram başı fiyatı yaklaşık 1.250 yuan iken, ana karada bu rakam 1.430 yuan’a çıkıyor. 40 gramlık bir bileklik, devlet teşvikleriyle birlikte, alıcıların cebinde 13.000 ile 14.000 yuan arasında tasarruf bırakabiliyor.
Bu tablo, Çin’in tüketici ekonomisiyle ilgili daha derin bir duruma işaret ediyor. Vergi indirimi elde ettiğinde, orta sınıf lükse koşmak yerine güvenli liman arayışında altına yöneliyor.
Hong Kong’un Küresel Değerli Maden Liderliği Hedefi
Bireysel alıcılar Hainan’a akın ederken Pekin çok daha büyük bir oyun peşinde. Hong Kong Finansal Hizmetler Müsteşarı Joseph Chan yeni yılın ilk altın işlemi gününde şehri bölgesel bir altın depolama ve trading merkezi yapma konusunda hükümetin tam destek vereceğini duyurdu.
Plana göre hedefler oldukça iddialı: Hong Kong’un altın saklama kapasitesi üç yıl içinde 2.000 metrik tonun üzerine çıkarılacak, bu yıl içerisinde kademeli olarak tamamen devlet kontrolünde bir altın mutabakat sistemi deneme amaçlı devreye alınacak ve Şanghay Altın Borsası (SGE) ile Hong Kong piyasası arasındaki entegrasyon daha da derinleştirilecek.
Hedef açık: Çin’in uluslararası altın fiyatlamasında payını ve söz hakkını büyütmek. Oysa bu alan bugüne dek Batılı finans merkezlerinin kontrolündeydi.
Girişim sadece ülke içi hedeflerle sınırlı değil. Offshore kasalarını büyüten SGE ile birlikte, birçok Asya ülkesi de egemen altın rezervlerini burada saklamaya ilgi gösteriyor. Kamboçya Merkez Bankası’nın SGE offshore kasalarını kullanan ilk ülkelerden biri olması bekleniyor. Banka, 54 tonluk altın rezervinin bir kısmını Shenzhen’deki gümrüklü bölgede muhafaza edebilir.
Spekülasyonun Altındaki Yapısal Talep
Ocak ayındaki çalkantı — altın %9 düşerken, gümüş bir günde %26 değer kaybetti — baloncukları ve yoğun spekülasyonu göz önüne serdi. Kaldıraçlı bireysel trader’lar piyasadan silindi, altın ETF’lerinden bir günde yaklaşık 1 milyar dolar çıktı ve kripto para borsası’lar teminat gerekliliklerini artırdı.
Ancak Çin’de fiziki altına talep neredeyse hiç sarsılmadı. Şanghay Altın Borsası primleri, küresel fiyatlar çakılırken Londra spot fiyatının 30-32 dolar üstünde işlem gördü. Banka mevduat faizleri para politikasındaki gevşemeyle dibe vurdu, emlak piyasası güvenli liman olmaktan çıktı ve altın, aileler için elde kalan en makul değer saklama yolu olmayı sürdürüyor.
Şu anda altının, Çin’deki hane varlıklarında payı sadece %1. Ancak yakın vadede bu oranın %5’e çıkması öngörülüyor. Dünyanın en büyük altın tüketicisi olan Çin’den gelen yapısal alım talebinin daha süreceği net. Ve artık Pekin sadece altın almıyor. Onun fiyatını belirleyecek altyapıyı da kuruyor.
