2022 Kripto Kışı Bitcoin’ın Son Satış Dalgası Hakkında Ne Gösteriyor?

Bitcoin son 48 saatte sert bir düşüş yaşarken, bu durum bireysel yatırımcıları korkuttu ve lider kripto paranın geleceğine dair ciddi endişeleri tekrar gündeme getirdi. Her ne kadar Cuma günü fiyat bir miktar toparlansa da trader’lar bir sonraki büyük düzeltmeye hazır bekliyor: Düşüş daha nerelere kadar devam edecek?

Kripto para sektörü için şanslıyız ki, bu yıl ilk kez “her şey bitti” havası yaşanmıyor. Böylesi dönemlerde geçmiş, geleceği öngörmek, hangi hamlelerden kaçınmak gerektiğini bilmek ve tablonun ne kadar kötü olduğunu anlamak için en iyi rehber. Bu soruların çoğunun cevabı 2022’deki çöküşte gizli.

2022 Çöküşünden Önceki Koşullar

O günden bu yana çok şey değişse de 2022 kripto kışı, topluluğun büyük kesiminin sektörün sonunun geldiğine inandığı bir dönemdi.

Olayların gelişimi 2020’de başladı. Bir yıl boyunca kripto paraların piyasa değeri büyük bir hızla artınca, sektöre ciddi bir fon akışı oldu ve fiyatlar kasım 2021’e kadar zirve yaptı. O dönemde Bitcoin on ay içinde yaklaşık 8.300 dolardan 64.000 dolara fırladı.

Yüksek getirili ürünler ise dönemin önde gelen kripto para şirketlerinin cazibesinin merkezinde yer aldı. Bitcoin veya stablecoin’ler üzerinden garantili yüksek faiz alma fikri birçok yatırımcı için oldukça çekiciydi.

Ancak bu anlatı, kısmen daha geniş makroekonomik faktörler nedeniyle parçalanmaya başladı.

ABD Merkez Bankası (Fed), kalıcı enflasyon nedeniyle faiz oranlarını yükseltti ve böylece tüketicilerin likiditeye erişimi zorlaştı. Hisse senedi piyasası, Avrupa’da başlayan savaşın etkisiyle keskin bir düzeltme yaşadı.

Bütün bu gelişmeler sonucu kripto para yatırımcıları en spekülatif varlıklardan fonlarını çekmeye başladı.

Sonrasında banka hücumunu andıran bir panik ortamı baş gösterdi. Fakat yatırımcılar paralarını çekerken sektöre duyulan güveni daha da sarsan büyük sorunlar ortaya çıktı.

Ardından Gelen Domino Etkisi

İlk büyük şok TerraUSD (UST) stablecoin’inin mayıs 2022’de çökmesiyle yaşandı; fiyatı 24 saat içinde taban yaptı. Bu olay stablecoin’in dolar sabitini koruma kabiliyetine duyulan güveni zedeledi.

Chicago Fed’in analizine göre, dönemin önde gelen merkezi kripto para borsalarından Celsius ve Voyager Digital, bu haberden sonraki 11 gün içinde müşteri fonlarının sırasıyla %20 ve %14’ünü kaybetti.

Daha sonra Three Arrows Capital (3AC)’in çöküşü geldi. O dönemde hedge fonu yaklaşık 10 milyar dolar varlık yönetiyordu. Kripto para fiyatlarında yaşanan genel düşüş ve son derece riskli bir trading stratejisi nedeniyle 3AC tüm varlığını kaybetti ve iflas başvurusunda bulunmak zorunda kaldı.

Merkezi kripto para borsaları bu süreçte daha da ağır kayıplarla karşılaştı ve bir çıkış dalgası daha yaşandı.

Daha sonra kasım 2022’de meşhur FTX iflası yaşandı. Fon çıkışları müşteri varlıklarının %37’sine ulaştı ve bu tutarın tamamı sadece 48 saat içinde çekildi. Chicago Fed’in verilerine göre, Genesis ve BlockFi da yalnızca bu ayda sırasıyla yatırımlarının yaklaşık %21 ve %12’sini çekti.

2022 yılı boyunca en az 15 kripto para şirketi faaliyetlerine son verdi veya iflas sürecine girdi. Bu iflaslar, özellikle piyasa stresinin yoğun olduğu dönemlerde ani para çekilişlerine karşı savunmasız olan iş modellerinde yapısal likidite zafiyetlerini açığa çıkardı.

Tüm bu yaşananlar önemli bir dersin altını çizdi: Finansal vaatlerin arkasında gerçek likidite olmalı ve zorlu dönemlerde mutlaka acil durum planı bulunmalı.

Bugünün piyasasında bu dersler yeniden gündeme gelmiş durumda.

Bitcoin’ın Bugünkü Davranışı Neden Önemli?

Geçtiğimiz hafta lider kripto paralar Bitcoin ve Ethereum neredeyse %30 değer kaybetti. Bu kayıp, dijital varlık bilançolarında yaklaşık 25 milyar dolarlık gerçekleşmemiş değerin buhar olmasına yol açtı.

Bu veriler küresel piyasaların bu hafta sert şekilde satış dalgasına girdiğini, bunun kripto para, hisse senedi ve hatta altın, gümüş gibi geleneksel güvenli limanlara da yansıdığını gösteriyor. Bu eş zamanlı düşüş, tek bir varlığa özgü bir sorundan çok daha geniş çaplı likidite krizine işaret ediyor.

Bunun sonucunda, margin çağrısı ile karşı karşıya kalan trader’lar ilk olarak likit varlıklarını tasfiye etti. Kripto tarafta bu tablo, daha geniş çaplı bir piyasa sıfırlaması anlamına geliyor; tamamen güven kaybı değil. Cuma günü gelen olumlu tüketici verileri kısa vadeli makro baskıları azalttı, Bitcoin’in fiyatı yeniden 70.000 dolar seviyesine yükseldi.

Ancak Bitcoin’in davranışı, daha yapısal bir sinyal veriyor. Sadece likidite koşullarına tepki vermiyor.

Son bir yıldır Bitcoin, rahatlama rallilerinde bile momentumunu geri kazanamıyor. BeInCrypto’nun önceki analizlerine göre, bu geri çekilmenin başlıca nedeni uzun vadeli yatırımcılar: ellerindeki varlıkları sürekli olarak satıyorlar.

Bu davranış, piyasada güçlü bir olumsuz sinyal yaratıyor. Yeni bireysel yatırımcılar da bu hareketleri yakından takip ediyor; çünkü kararlılıkla hodl yapanlar satışa geçtiğinde, yukarı yönlü denemeler inandırıcılığını kaybediyor.

Fiyat hareketleri ise çoğu zaman stresin görünen ilk katmanı. Piyasalar genellikle korkuyu hızla fiyatlasa da kurumlar yapısal ve daha yavaş refleksler gösteriyor. Operasyonlarını, tam anlamıyla kriz ortaya çıkmadan çok önce değiştiriyorlar.

Belirsizliğin uzadığı dönemlerde, bu tür stratejik değişiklikler erken uyarı sinyalleri olarak önemli mesajlar verir.

Kurumlar Sessizce Geri Çekilmeye Başladı

Fiyat hareketlerinin ötesinde, stresin ilk işaretleri artık kurumsal düzeyde de ortaya çıkmaya başladı.

Buna en güncel örneklerden biri Gemini’nin operasyonlarını küçültüp bazı Avrupa pazarlarından çekilmesi. Bu karar, şirketin iflas edeceğine işaret etmiyor ve doğrudan son dönemdeki fiyat düşüşleriyle bağdaştırmak da yanlış olur.

Ancak bu adım, daha yüksek mevzuat uyumluluğu gerektiren bir ortamda stratejik bir ayarlamayı temsil ediyor. Yani, uzun süren belirsizlik dönemlerinde kurumlar, bilanço ya da fiyatlara yansımadan çok önce, bölgesel pozisyonlarını ve operasyonel verimliliklerini gözden geçiriyor.

Öte yandan geçen ay Polygon, büyük çaplı bir iç işten çıkarma dalgası başlattı ve personelinin yaklaşık %30’unu işten çıkardı. Bu, Polygo’nun son üç yılda üçüncü kez küçülmeye gitmesi anlamına geliyor.

Benzer operasyonel küçülmeler daha önce de yaşanmıştı: 2021’in sonu ve 2022 başında, sektör çapında sorunlar geniş ölçekte görünür olmadan çok önce ortaya çıktılar. Şirketler işe alımları durdurdu, büyüme planlarını küçülttü ve teşvikleri azalttı. Bu adımlar genellikle ‘verimlilik’ veya ‘düzenleyici uyum’ gerekçesiyle açıklansa da esasen piyasadaki stresin ilk işaretiydi.

Şimdi yeniden dikkatler, uzun süren düşüşlerde bilanço hassasiyeti artan dijital varlık hazinelerine çevrildi. MicroStrategy yine öne çıkan bir gösterge olarak karşımıza çıkıyor.

MicroStrategy Erken Yapısal Baskıya Dikkat Çekti

Bitcoin’in en büyük dijital varlık hazinesi, Bitcoin’in bu hafta 60.000 dolar’a düşmesiyle birlikte yeniden piyasa baskısıyla karşı karşıya kaldı. Bu gelişme, firmanın büyük miktardaki kripto hazinesini ortalama maliyetinin altına itti ve bilanço riskiyle ilgili endişeleri tekrar gündeme getirdi.

Bitcoin satış baskısını artırdıkça MicroStrategy’nin hisseleri sert şekilde düştü. Hissedeki bu kayıp, şirketin piyasa değerinin elindeki Bitcoin varlıklarının değerinin altına gerilemesine sebep oldu.

Eğer fiyat volatilitesi devam ederse, bu tür bilançolar giderek daha hassas hale gelecek ve hem güveni hem de kırılganlığı artıracak.

Hatta MicroStrategy, geçmiş dönemde asla satmama sözü verirken bu çizgisini bozdu. Kasım ayında CEO Phong Le, ilk kez şirketin belli kriz koşullarında elindeki varlıkları satabileceğini kabul etti.

Bugün görülen işaretler daha erken ve daha sessiz geliyor; bu da gözden kaçmalarını kolaylaştırıyor. Fakat sessizliği dikkat çekiyor: Zira uzun süreli güven kaybı, sektörün içten dışa yeniden şekillenmesini böyle başlatıyor.